Na przełomie września i października działający w ramach NASK zespół CERT Polska przeprowadził na zaproszenie rządowego zespołu CERT Zjednoczonych Emiratów Arabskich (aeCERT) wdrożenie systemu HoneySpider Network w Dubaju.

Dzięki zastosowaniu systemu HSN aeCERT zyskał możliwość proaktywnego wykrywania i monitorowania złośliwych stron WWW, zarówno na terenie Zjednoczonych Emiratów Arabskich, jak i na świecie. Poza wdrożeniem systemu członkowie CERT Polska przeprowadzili szkolenia z zakresu jego obsługi, utrzymania oraz tworzenia raportów. Zorganizowano także trzydniowe warsztaty dotyczące ataków na aplikacje klienckie, w szczególności na przeglądarki internetowe i wtyczki do nich. Na potrzeby szkoleń stworzono wirtualne laboratorium zawierające spreparowane złośliwe strony WWW do analizy.

Na zaproszenie Hong Kong Productivity Council (HKPC) zespół CERT Polska zorganizował w Hongkongu dwudniowe warsztaty techniczne traktujące o atakach z wykorzystaniem stron internetowych (Monitoring and Analyzing Web Client Side Attacks Workshop). Wydarzenie to odbyło się w ramach międzynarodowej konferencji Information Security Summit 2009. Grupą docelową byli specjaliści związani z bezpieczeństwem IT zarówno instytucji walczących z cyberprzestępczością, jak i instytucji finansowych, e-commerce i banków. Wszyscy uczestnicy pochodzili z regionu Azji i Pacyfiku. Poza warsztatami nasz przedstawiciel wygłosił także prezentację dostępną dla wszystkich uczestników konferencji opisującą projekt HoneySpider Network.

Biorący udział w szkoleniu poznawali motywy i cele cyberprzestępców, oraz przede wszystkim metody wykrywania i walki ze złośliwymi stronami internetowymi. W tym celu przygotowaliśmy przenośne laboratorium. Składało się ono z laptopów pełniących rolę serwerów, routera z access pointem, oraz obrazów wirtualnych stacji roboczych. Wśród serwerów były m.in. serwery www zawierające specjalnie spreparowane złośliwe strony www, a wirtualne systemy posiadały narzędzia do ich analizy. Wszystko to zostało umiejscowione w odizolowanym i kontrolowanym środowisku sieciowym. Dodatkowo, również na przenośnych serwerach, zaprezentowany został rozwijany przez NASK i partnerów holenderskich system HoneySpider Network. Dzięki temu uczestnicy szkolenia mogli zdiagnozować zarówno stworzone na potrzeby warsztatu, jak i rzeczywiste złośliwe strony internetowe. Wykorzystane zostało także jedno z ćwiczeń Europejskiej Agencji Bezpieczeństwa Sieci i Informacji ENISA opracowanych wspólnie z NASK i przeznaczonych dla zespołów typu CERT (ENISA CERT Exercises).

(more…)

1. W jaki sposób phishing znalazł się na Twoim komputerze (dla początkujących).
2. Jak rozpoznać phishing (dla początkujących).
3. Jak się ustrzec przed phishingiem (dla początkujących).
4. Analiza uploadu złośliwego oprogramowania do maszyny ofiary.

 
Ad 1. W jaki sposób phishing znalazł się na Twoim komputerze ?

Jak więc wygląda współczesny phishing i skąd się spodziewać ataku?
Zacznę od stwierdzenia, że użyte powyżej sformułowanie “namawiania ofiary” w przypadku ostatnio obserwowanych phishingów nie oddaje istoty zjawiska. Cały mechanizm bazuje na złośliwym oprogramowaniu instalowanym na komputerze ofiary (oczywiście bez jej wiedzy). Infekcja następuje zazwyczaj po odwiedzeniu strony WWW. W tym momencie zapewne pojawia się pytanie, jak ofiara trafia na taką stronę i co to są za strony ? Przestępca nie próbuje wskazać adresu ofierze. Stara się za to dopisać złośliwy kod do jak największej liczby witryn. Oczywiście najlepiej gdyby była to popularna strona, odwiedzana przez dużą liczbę użytkowników (patrz nasz wcześniejszy artykuł Zagrożenie na www.pajacyk.pl – jednak malware, a nie reklama).

Mechanizm infekcji i podszywania się pod bank.
Jak wspomniałem, do kodu strony WWW zostaje dopisane “coś złośliwego”. Jest to zazwyczaj zaciemniony skrypt JavaScript. Z punktu widzenia użytkownika jest on niewidoczny. W przeglądarce nie pojawiają sią żadne dodatkowe obrazy czy tekst. Jednym słowem wszystko wydaje się być w porządku. W tle natomiast skrypt sprawdza kilka najpopularniejszych dziur np. w Internecie Explorerze, Firefoksie, Operze, Adobe Readerze czy kontrolkach ActiveX. Jeśli takową znajdzie, następuje załadowanie i uruchomienie za jej pośrednictwem złośliwego oprogramowania. Jest ono zazwyczaj ściągane z serwera zewnętrznego, bardzo często znajdującego się w Chinach czy Rosji. W następnej fazie złośliwe oprogramowanie ukrywa się w systemie i zaczyna nasłuchiwać połączeń do dedykowanych banków. Klient odwiedza stronę banku, podaje swój identyfikator i hasło do konta bankowego… Do tego momentu wszystko odbywa się prawidłowo. Jednak po kliknięciu w klawisz “zaloguj” pojawia się fałszywa strona z prośbą o podanie kilku kolejnych kodów jednorazowych. Po podaniu danych, są one wysyłane na serwer kontrolowany przez przestępcę. Ofierze zostaje zwrócona strona z komunikatem o niepoprawnym logowaniu.
Istnieje również wariant, w którym wyłudza się kody jednorazowe wysyłane za pośrednictwem sms’a (na razie wykorzystywany na niewielką skalę). Oszustwo odbywa się podczas dokonywania transakcji. Ofiara wykonuje zdefiniowany przez siebie przelew, dochodzi do momentu kiedy prosi bank o przesłanie kodu sms’owego i tutaj złośliwe oprogramowanie przejmuje prośbę, uzupełnia ją swoimi danymi i wysyła do banku. Ofiara dostaje smsa, w którym jest potwierdzenie transakcji dokonanej przez przestępcę. Jeśli nie zwróci uwagi na jego treść potwierdzi nie swoją operacje.

(more…)

Ostatnia aktualizacja: 18.12.2008 (przejdź bezpośrednio)

W sieci powszechnie dostępny jest exploit na odkrytą niedawno lukę w przeglądarce Internet Explorer 7. Wczorajsze aktualizacje Micosoft nie łatały wykorzystywanej podatności, co oznacza, że nawet całkowicie zaktualizowane komputery są podatne na potencjalny atak. Exploit wykorzystuje lukę w module obsługującym XML i przepełnia stertę (tzw. atak heap overflow). Wcześniej sprawdza typ i wersję używanej przeglądarki, a także rodzaj systemu operacyjnego.

Przepełnienie sterty wykonuje się tylko dla IE w wersji 7 działającej w systemie Windows XP lub 2003. Nie wiadomo jednak na razie, czy inne wersje przeglądarki bądź systemu Windows (np. Vista) są podatne na atak. Ciekawy jest także fakt użycia funkcji sleep, która powoduje zawieszenie wykonywania kodu javaScript na określony czas (w wersji exploita, którą zdobyliśmy, są to 3 sekundy, natomiast wiadomo, że ta wartość zmienia się). Najprawdopodobniej chciano w ten sposób niejako “ogłupić” automatyczne narzędzia wykorzystywane do zbierania i/lub analizy malware’u.

Szkodliwy kod JavaScript opublikowany został m.in. na wielu chińskich serwisach społecznościowych (głównie forach, także blogach) traktujących o (nie)bezpieczeństwie komputerowym. Potencjalnie można go wykorzystać do wykonania w atakowanym systemie dowolnego kodu (najprawdopodobniej będzie to instalacja trojana lub inne złośliwe oprogramowanie). Wprawdzie brak jest doniesień o masowym wykorzystaniu exploita, jednak może być to tylko kwestią czasu. Należy zwrócić uwagę, że w przypadku masowego ataku taki złośliwy JavaScript może być wstrzyknięty do kodu strony www, którą do tej pory uważaliśmy za bezpieczną. Na razie nie istnieją żadne łaty poprawiające błąd, ale warto pamiętać, że podatna na atak jest tylko przeglądarka Internet Explorer.

Ataki na aplikacje klienckie są coraz chętniej wykorzystywane przez cyberprzestępców, szczególnie te skierowane na przeglądarki internetowe i dodatki do nich. W celu walki z tego typu zagrożeniem powstał projekt HoneySpider Network. Związane z nim nasze klienckie honeypoty potwierdziły zagrożenie, jakie niesie ze sobą opisany wyżej exploit.

Więcej informacji:
http://www.microsoft.com/technet/security/advisory/961051.mspx
http://isc.sans.org/diary.html?storyid=5458

Aktualizacja (czw, 11 gru 2008, 13:53):

Jeszcze wczoraj pojawiła się w sieci wersja exploita, która działa także pod całkowicie zaktualizowanym systemem Windows Vista (zarówno z jak i bez SP1). Obie wersje złośliwego kodu (zarówno ta przeznaczona na Windowsa XP/2003 jak i na Vistę) są modyfikowane (cyberprzestępcy dostosowują je do swoich potrzeb) i najczęściej już nie sprawdzają rodzaju/wersji przeglądarki czy systemu operacyjnego, tylko próbują się wykonać za każdym razem.

Exploity ponadto są już powszechnie wykorzystywane do zarażania komputerów internautów: pojawia się coraz więcej stron www, które zawierają wyżej opisany złośliwy JavaScript. Są to głównie strony chińskie (domena .cn), do których odnośniki (URL) są wstrzykiwane w zawartość innych “legalnych” stron. Jak udało się ustalić specjalistom zajmującym się tym problemem komputery infekowane są najczęściej złośliwym oprogramowaniem wykradającym hasła do gier online. Oczywiście cyberprzestępcy mogą równie dobrze wykorzystać malware, który np. wykrada hasła do banków, numery kart kredytowych, czy zmienia komputer ofiary w członka botnetu (tzw. komputer-zombie).

Korzystając z serwisu Virustotal.com wysłaliśmy do przeskanowania przez silniki antywirusowe kilka wariantów exploita. Oto linki do wyników analiz:

• www.virustotal.com/analisis/cac8d964051da96907b2a509d99c5ddf (wykryło 6/37 antywirusów, 16,22%)
• www.virustotal.com/analisis/cbf99af64ed8c638acded59e959917fb (wykryło 15/38 antywirusów, 39,48%)
• www.virustotal.com/analisis/ee75aaa813e95b144f01ddd4e3bad2ed (wykryło 14/38 antywirusów, 36,85%)

Więcej informacji można znaleźć na stronach:
http://blogs.zdnet.com/security/?p=2296
http://www.shadowserver.org/wiki/pmwiki.php?n=Calendar.20081210

Aktualizacja (czw, 18 gru 2008, 10:30):

Microsoft wydał patch łatający opisaną wyżej lukę (biuletyn bezpieczeństwa oznaczony numerem MS08-078). Apelujemy zatem do wszystkich użytkowników systemów Windows o jak najszybsze zaktualizowanie swojej przeglądarki Internet Explorer nawet, jeżeli nie jest ona używana do surfowania po internecie (ponieważ wiele aplikacji – jak np. Gadu-Gadu – korzysta z niej i przez to pośrednio jest podatne na ataki). Można to zrobić poprzez:

• Aktualizacje automatyczne (dostępne w Panel sterowania),
• korzystając z witryny Microsoft Update
• ściągając odpowiednią do posiadanego systemu i wersji przeglądarki poprawkę bezpośrednio ze strony Centrum Pobierania Microsoft i instalując ją ręcznie.

Jeszcze do niedawna odwiedzający stronę Serious Magic (seriousmagic.com) należącą do firmy Adobe Systems mogli zostać zainfekowani złośliwym oprogramowaniem. Wszystkiemu winni byli “właściciele” botnetu o nazwie Asprox, któremu metodą SQL injection udało się wstrzyknąć w kod strony odnośniki do złośliwych skryptów JavaScript. Specjaliści z firmy antywirusowej Sophos poinformowali o tym fakcie Adobe w zeszły piątek, 10 października. Sophos oficjalną informację opublikował dopiero dzisiaj (dzień wcześniej incydent został opisany na oficjalnym blogu).

Według strony diagnostycznej Google SafeBrowsing dla “seriousmagic.com/help/tuts” zagrożenie już zostało zażegnane. Wcześniej witryna ta miała rozpowszechniać 146 złośliwych skryptów, 17 exploitów i 3 trojany.

Asprox znany jest właśnie z masowych ataków SQL injection na wiele stron internetowych. Udało mu się zainfekować m.in. strony Redmond Magazine czy Sony PlayStation.

Przed złośliwymi skryptami JavaScript internautów chroni m.in. dodatek NoScript dedykowany przeglądarce Firefox.

Sorry, but this post is not available in English

Sorry, but this post is not available in English